Eije Wykstra Kornhorn

Tekst en foto’s: Margriet Markerink

Er heerst een weldadige stilte in het centrum van Kornhorn. Alsof alle pakweg zevenhonderd inwoners zijn opgelost in lucht. Geen hond te zien. Wacht... daar komt een puber aanslenteren. Zijn gezicht staat op onweer, een teken dat hij zijn onaangelijnde hond niet bepaald vrijwillig aan het uitlaten is. Informeren naar het hondenpleziergehalte van de Eije Wykstra route in en rondom zijn woonplaats mislukt; elk oogcontact vermijdend schiet de jongeman schielijk een zijstraatje in. Volle (eigen) kracht vooruit dan maar. Even buiten de bebouwde kom openbaart dit deel van de provincie Groningen zich in al haar cultuurlandschappelijke pracht. Niets van dit alles is namelijk zomaar vanzelf ontstaan. Hier werd ooit hoog- en laagveen gewonnen. Op de zandgrond die overbleef ontstonden uitgestrekte heidevelden, die uiteindelijk hebben plaatsgemaakt voor het cultuur landschap van nu. Een mooi, gevarieerd landschap, zeker na de face-lift die dit gebied heeft gekregen, dankzij Staatsbosbeheer en de werkgroep Cultuur en Historisch Erfgoed Kornhorn. Elzensingels, dobben (= poelen) en petgaten (achtergebleven na de vervening), bosschages, lommerrijke laantjes, kronkelige boerenpaden, smalle boerenweggetjes en sloten. Daarachter langgerekte weidegronden tjokvol paardenbloemen en pinksterbloemen. De routekaart dirigeert ons richting Polmalaan. In de verte zie ik drie vrouwen lopen. Daaromheen drie hondjes. Een eindje verderop parkeert een automobilist net zijn voertuig in de berm, hij stapt uit en bukt zich bij een paneel naast een grote zwerfkei. Even later lees ik: ‘Wanneer de geest gaat zwerven met de wind, doe je, alleen en onbewaakt, anderen en dus ook jezelf kwaad.’ De automobilist weet van de hoed en de rand. “Hierachter woonde ooit de naamgever van deze route: Eije Wykstra.” Deze Kornhorner blijkt het middelpunt te zijn geweest van een familiedrama in 1929, waarbij vier veldwachters het leven lieten.

Een route met een doel
Een blik op de achterbank van auto onthult dat de man hier niet is om met zijn hond te wandelen. “Nee, ik heb geen hond; ik ben een geo-cacher”, legt hij uit. “Een nieuwe sport. Iemand verstopt op een plaats ergens in de natuur een waterdicht doosje met daarin een logboek en een voorwerp (om te ruilen). Met een hand-GPS bepaalt hij de precieze coördinaten van de schuilplaats, die hij vervolgens publiceert op de Geocache-website http://www.geocaching.com/. Anderen lezen die coördinaten en kunnen op zoek gaan naar de cache (‘schat’). Vervolgens loggen ze hun bezoek op de speciale cache-pagina om hun bezoek kenbaar te maken. Er zijn routes voor automobilisten, fietsers en wandelaars. Wie meer wil dan alleen maar wandelen met de hond, moet de website maar eens bezoeken.”

Fietsen met de hond
We vervolgen onze wandeling. Dat hier normaliter veel mensen met honden komen is duidelijk. Tegenover een aan het fietspad grenzend woonhuis staat een ‘verboden hier uw hond te laten poepen’ bordje. De hond des huizes heeft daar geen boodschap aan. Met verende tred dribbelt hij het pad op, draait er een dikke bolus en keert weer huiswaarts. Zijn eigenaren zijn in geen velden of wegen te bekennen en zullen aanstonds wel weer in woede ontsteken, onwetend van de sanitaire streken van hun eigen Pluto... Een eindje verderop ligt de Snipspoel, die als leefgebied dient voor talloze insecten, vogels, kikkers en salamanders. Het echtpaar Plantinga zit er op een bankje uit te puffen van een fietstochtje. Aan hun voeten de ruwharige Jack Russell Terriër Lizzy (2) in een mooi rood tuigje. “We komen hier niet zo vaak, omdat we in het centrum van Kornhorn wonen en Lizzy meestal uitlaten op het Curring- herveld”, vertelt Anne, die Lizzy lachend een ‘High Five’ laat doen. “Maar met dit weer is fietsen aangenamer en Lizzy heeft ook geen moeite met dit tempo. En wordt ze moe dan gaat ze in het mandje voorop de fiets. Daar zijn we gelijk mee begonnen toen we haar kregen.” Lizzy is hun allereerste hondje en meteen een schot in de roos. Anne vertelt dat haar zus ‘twee van die beestjes’ had. “We vonden ze zo leuk dat wij er ook eentje hebben genomen. Het aardige is dat Lizzy bij het groter worden haar schattige puppy-kopje heeft behouden. Hoewel ze het liefst mee wil als wij ergens naartoe gaan, kan ze ook heel goed tegen alleen zijn. Wij ondertussen niet meer. Als we van huis zijn en ze logeert bij mijn ouders, missen we haar vreselijk. Daarom hebben we besloten dat ze dit jaar meegaat op vakantie naar Noorwegen.”

De ontwikkeling van het Westerkwartier in miniatuur
Op naar het Curringherveld. De nijvere vrijwilligers hebben hier een minidoorsnede van de ontwikkeling van het Westerkwartierse landschap aangelegd, waardoor het wel iets weg heeft van een openluchtmuseum maar dan minder onnatuurlijk. Naast een nieuw gegraven petgat waarin honden vrolijk rondspetteren, vind je er een stukje veengrond, een heideveldje, wilde bloemen, een meidoornhaag en akkertjes met ‘ouderwetse’ boekweit en haver. Op het terrein staat ook een open werkschuur waar kinderen van de maranathaschool in Kornhorn biologieles krijgen. Verder vind je er een kabouterpad, een plaggenhut, een oude hooikiep en kun je er een insectenhotel en een openluchttheater bewonderen. De familie Van de Vegt uit Kornhorn laat er haar driejarige West Highland White Terrier uit. “Ja, dat is de eigenlijke naam van het ras, maar de meeste mensen kennen het alleen als Cesar-hondje. We hebben onze Cesar gekocht via een advertentie op internet. In het begin was hij erg schuw en angstig, dus hij zal wel het een en ander hebben meegemaakt, maar met veel liefde en hondenkoekjes hebben we zijn vertrouwen weten te winnen en nu gaat hij voor ons door het vuur.” Een eindje verderop laat een ander gezinnetje haar Boerenfox uit en bij de poel treffen we de heer Westra met zijn twee stoere Magyar-Vizsla’s, de reu Joey (11) en de teef Nina (9). De dieren lopen los. Dat is eigenlijk niet toegestaan, maar het tweetal is heel gehoorzaam en Westra ruimt altijd keurig hun uitwerpselen op. Op weg terug naar de auto komt een indrukwekkende Mechelse Herder de smalle straat oplopen. Gelukkig, hij solliciteert alleen naar een stevige knuffel. De honden hier zijn dus al net zo aardig als hun baasjes. Dat alleen al maakt deze route tot een abolute aanrader!

Ook kuieren in Kornhorn?
Op de website van Staatsbosbeheer staat een kort videofilmpje over het Curringherveld! Je vindt het op label 45 op de kaart van Nederland: http://www.jaarverslagstaatsbosbeheer.nl/. Wie op YouTube ‘natuurgebied Kornhorn Zuid’ googelt kan de vrijwilligers aan het werk zien bij de aanleg van het Curringherveld. De Eije Wykstra route (verkrijgbaar in een 8 km en een 11 km versie) kun je downloaden op http://www.ontrack.nl/.